Abstract:
Qorannoon kun mata duree ‘Qaaccessa Mammaaksota Firummaa Ibsan’ jedhurratti kan
gaggeeffamedha. Kaayyoon qorannoo kanaa mammaaksota firummaa ibsan funaanuun ergaafi
haala walfakkeenya qabaniin qoqqoodamanii qaacceffamaniiru. Gosti qorannoo kanaa
qorannoo addeessaa yommuu ta`u, xiinmala qorannoo akkamtaatti dhimma bahameera. Malli
iddatteessuu miti-carraa yommuu tahu, miti carraa keessaa darbaa dabarsaatti dhimma
bahameera. Akkasumas, ragaaleen qorannichaa madda ragaalee tokkoffaafi lammaffaa irraa
funaannameera. Meeshaaleen funaansa ragaalee qorannoo kanaaf hojirra oolan afgaaffii,
sakatta’a harshammeetiifi mariin garee xiyyeeffannaati. Mammaaksonni firummaa ibsan maal
maal fa`a akka ta`aniifi ergaa mammaaksonni kun of keessatti hammatan adda baafamee
qaaccessa ergaatiin qindeeffaeera. Qorannoo kana keessatti mammaaksonni firummaa ibsan
ergaalee garaagaraa dabarsuuf kan gargaaran ta`unsaa hubatameera. Ergaalee kanneen
keessaa muraasni: aantummaa, araara, birmannaa, jaalala firaa, firaan boonuu fira abdachuu,
hariiroofi k.k.f.fa`a akka tahan hubatameera. Kana malees mammaaksonni kun waliin jireenya
hawaasaa keessatti faayidaa garaagaraa akka qaban nibeekama. Eegaa argannoo qorannoo
kanarraa mammaaksonni firummaa ibsan kunneen jiruuf jireenya hawaasummaa keessatti
faayidaafi ergaa hedduu dabarsuuf akka oolan adda baheera. Kanaaf qaamooleen dhimmi
ilaallatu hundi mammaaksota jiruuf jireenya hawaasaa keessatti bu`aa oolaa qaban kanneen
karaa adda addaatiin dhaloota barsiisuuf gahee isaa bahachuu qaba. Kana malees, hawaasnifi
dhaloonni haaraan kun mammaaksota kanneen sirritti itti fayyadamanii hariiroo
hawaasummaafi jaalala waliif qaban cimsachuun ittiin wal barsiisuun irraa eeggama.